چرا برخی از افراد قبل از درمان ارتودنسی دندان عقل خود را می کشند؟ دندان عقل چه تاثیری روی درمان ارتودنسی دارد و اگر آن را در برخی افراد خارج نکنیم چه اتفاقی رخ می دهد؟ اگر این سوال ها گوشه ذهن شما را درگیر کرده حتما این مقاله را بخوانید. ما در این مقاله به بررسی چرایی کشیدن دندان عقل قبل از ارتودنسی می پردازیم.
دندان عقل چیست؟
دندان های عقل، مولرهای سوم وستگیال (دندان های آسیاب) هستند که به اجداد انسان کمک کرده اند تا بافت گیاهی را آسیاب کرده و راحت تر بجوند. (چون نیاکان ما ابتدا گیاه خوار بوده اند) تصور می شود که جمجمه نیاکان انسان دارای فک های بزرگتر با دندان های بیشتر بوده که احتمالاً به جویدن شاخ و برگ ها به آن ها کمک می کرده است. این امر به آن ها کمک می کرده تا عدم توانایی هضم کارآمد سلولزی که یک دیواره سلولی گیاه را تشکیل می دهد را جبران کنند.
دندان آسیاب در چه سنی از لثه بیرون میاید؟
دندان های عقل، آخرین دندان های دائمی هستند که از لثه بیرون می آیند و به طور معمول بین 17 تا 25 سالگی ظاهر می شوند. این مدت زمان کمی طولانی است و معمولا اغلب افراد دردسرهای زیادی با دندان های عقل خود دارند. یکی از این مشکلات، برهم خوردن درمان ارتودنسی است. به همین خاطر بیشتر متخصصان قبل از انجام ارتودنسی دندان اقدام به کشیدن دندان عقل می کنند. این کار را مخصوصا در ارتودنسی کودکان تا سن 17 تا 25 سالگی انجام دهند زیرا ممکن است مانعی بر سر راه ارتودنسی دندان باشند. در ادامه با چرایی این موضوع بیشتر آشنا می شوید.
بیشتر بخوانید :
چرا ممکن است در آینده انسان دندان عقل نداشته باشد؟
دندان های عقل همانطور که اشاره شد به نوعی یادگار نیاکان ما است. انسان های اولیه فک های بزرگ و تعداد دندان های زیادی داشته اند. آن ها از دندان های عقل جهت جویدن برگ ها و گیاهان استفاده می کرده اند. اما اکنون چندان نیازی به آن ها نیست زیرا امروزه بشر کمتر ازآن ها کمک می گیرد. چه بسا نسل های بعدی اصلا دندان عقل نداشته باشند.
اما واقعا دلیل کشیدن دندان عقل قبل از ارتودنسی چیست؟
اغلب دندان های عقل به دلیل دیر درآمدن از لثه و همچنین احتمال کج درآمدن تهدید بزرگی برای هماهنگی دندان ها هستند. اگر حدس زده شود که دندان عقل کج درخواهند آمد باید حتما کمک کرد که به صورت کج درنیایند و اگر نتوان باعث صاف درامدن آن ها شد باید قبل از آسیب رساندن به دندن های مجاور آن ها را کشید. اگر آن ها را درنیارویم و ارتودنسی کنیم، مدت زمان ارتودنسی زیاد خواهد شد و در نهایت نتیجه ارتودنسی با شکست مواجه می شود.
گاهی اوقات نیز متخصص ارتودنسی عنوان می کند احتمال کج شدن دندان کم است و شاید بدون کشیدن آن بتون ارتودنسی کرد. اما بر اثر عواملی در طول درمان اقدام به کشیدن دندان عقل میکند. این امر معمولا زمانی که فضای کافی برای صاف شدن دندان های مجاور وجود نداشته باشد انجام میشود
البته باید در نظر بگیریم که با توجه به ماهیت متفاوت این دو پروسه، نباید آن ها را با هم مقایسه کرد، اما ما در خصوص اصلاح کج بودن دندان ها می توانیم تا حدودی یک مقایسه ساده بین آن ها داشته باشیم. در ادامه به مقایسه این دو در چند زمینه پرداخته ایم.
روش صاف شدن دندان کج با ارتودنسی
اگر قصد ارتودنسی دندان کج دارید بهتر است بدانید که روش های متفاوتی برای این هدف در دسترس است. یک متخصص ارتودنسی خوب بسته به شدت کجی دندانتان می تواند از انواع روش ارتودنسی زیر استفاده کند:
انواع ارتودنسی نامرئی (شامل پلاک های شفاف ارتودنسی، اینویزیلاین ها و …)
انواع ارتودنسی متحرک (به طور مشابه انواع پلاک های ارتودنسی)
انواع ارتودنسی ثابت (لینگوال، دیمون، سرامیکی، فلزی معمولی و …)
روش صاف شدن دندان کج با ونیر
اما اگر مقصد ونیر دندان کج را دارید گزینه های روی میز کاهش میابد. متخصص ترمیمی و زیبایی دندان با انواع ونیر زیر کجی دندان ها را پنهان میکند:
لمینت دندان یا ونیر پرسلین
ونیر کامپوزیت
لومینیرز و سایر ونیر های مشابه
مدت زمان اصلاح دندان های کج با هر دو روش
درمان ارتودنسی برای صاف کردن دندان های کج شده به زمانی بین یک تا دو سال برای تکمیل درمان نیاز دارد. مدت زمان ارتودنسی دندان که معمولا طولانی است به عنوان یک نقطه ضعف نسبت به درمان های دیگر به حساب می آید. اما بهترین روش است زیرا ماندگاری آن زیاد است و لبخند را به صورت چشمگیری زیباتر می کند. در حالی که انتخاب ونیرهایی مانن لمینت برای دندان کج به طور معمول درعرض چند هفته ساخته شده و طی یک جلسه به اتمام می رسد .به عبارتی ونیرها تنها در یک جلسه و نهایتا دو جلسه نصب میشوند و کج بودن دندانها را پنهان میکند.
مقایسه هزینه ونیرها و ارتودنسی
هزینه ارتودنسی می تواند یک نگرانی محسوب شود. اما گرفتن نتایج همیشگی و موثر، هزینه ها را توجیه می کند. هزینه ارتودنسی بسته به روش درمان، نوع و شدت مشکل و سایر فاکتورهای موثر بین 4.5 تا 10 میلیون برای هر فک متغیر است. هزینه ونیر به ازای هر دندان حدود 1.5 میلیون تومان است.
میزان کجی دندان های من کم است، ارتودنسی بهتر است یا لمینت دندان؟
اگر دندان کج شما چندان طرح لبخندتان را تحت تاثیر قرار نداده و خیلی جزئی است می توانید با لمینت دندان کج آن را صاف کنید. اما اگر میزان کج بودنش زیاد است پیشنهاد می شود که به جای صرف هزینه زیاد و تنها پنهان کردن آن با لمینت، ارتودنسی کنید. ارتودنسی دندان کج به صرفه تر، موثر تر و بهتر است.
علت تنفس دهانی چیست و چرا افراد ممکن است فقط از طریق دهان نفس بکشند؟
نفس کشیدن از دهان به جای بینی می تواند نتیجه عوامل مختلف باشد اما مهمترین علل آن عبارتند از:
مشکلات مرتبط با دهان، دندان و فک
بیرون زدگی دندان ها و همچنین جلوزدگی یا عقب رفتگی یکی از فک ها باعث می شود که لب ها و دهان هیچگاه به صورت کامل بسته نشود. این امر می تواند باعث خشکی دهان، بوی بد دهان و تنفس دهانی شود. برای برطرف کردن این ارتودنسی می تواند راه گشا باشد.
احتقان و انسداد مجاری بینی
نفس کشیدن از طریق دهان می تواند در نتیجه انسداد در مجاری بینی باشد. برای مثال این انسداد می تواند نشی از انحراف تیغه بینی، بزرگ شدن توربین ها یا پولیپ بینی باشد. که در این حالت باید با مداخل پزشکی مثلا انجام عمل بینی برطرف شود.
التهاب مخاط بینی
بافت نرم موجود در مجاری بینی به راحتی می تواند به دلیل التهاب مربوط به آلرژی بزرگ شود و یا بافت ها به دلیل کمبود استفاده بزرگ شوند. اگر چنین مشکلی پیش بیاید ما به دنبال انواع التهابات بافتنرم بینی و آلرژی ها روبرو خواهیم شد که در نتیجه آن تنفس دهانی را تجربه خواهیم کرد. اما در صورت تنفس مداوم از بینی، بافت های مجاری بینی معمولاً فشرده تر و سالم ترند.
بزرگ شدن لوزه ها
لوزه ها و آدنوئیدهای بزرگ شده همچنین می توانند انجام تنفس از طریق بینی را محدود کرده و باعث تنفس دهانی شوند. مشکل بزرگ بودن و یا ملتهب بودن لوزه ها در بچه ها شایع است و باید در اولین فرصت برای برداشتن آن ها اقدام شود.
عفونت تنفسی جدی
هنگامی که یک نوزاد یا کودک خردسال دچار عفونت تنفسی جدی در مجاری هوایی فوقانی می شود، تنفس دهانی به ناچار به جریان خواهد افتاد تا بتواند تهویه بدن را تامین کند. به محض بهبود عفونت، تنفس بینی بازمیگردد اما اگر عفونت دیرتر درمان شود کودک ممکن است به صورت عادت از دهان تنفس خود را ادامه دهد.
بیشتر بخوانید :
ارتودنسی چطور به درمان تنفس دهانی و بهبود تنفس کمک می کند؟
چنانچه جلوزدگی دندان ها یا عقب و جلو بودن یکی از فک ها باعث دهانی شدن نفس شده باشد، تنها راه درمان کمک گرفتن از یک متخصص ارتودنسی است. متخصص ارتودنسی با معاینه افراد (غالبا بچه ها) نوع ناهنجاری دندانی-فکی را تشخیص داده و مناسب ترین دستگاه ها را برای درمان در نظر میگیرد.
اگر مشکل مربوط به جلوزدگی دندان ها باشد با کمک ارتودنسی ثابت این مشکل برطرف می شود. اگر مشکل مربوط به جلوزدگی یکی از فک ها در نتیجه کوچک بودن فک باشد با پالاتال اکسپندرها یا وسیع کننده های کامی عارضه برطرف می شود. اما زمانی که مشکل جلوزدگی شدید فکی باشد و سن بیمار بالا باشد باید عمل جراحی فک و ارتودنسی با هم برای بهبود تنفس انجام شود.
1. خارج شدن روکش ایمپلنت
در سال اول روکشهای دندان با چسب موقت چسبانده میشود و احتمال افتادن روکش در سال اول وجود دارد و در صورتی که روکش موقت دندان بیافتد باید برای چسباندن مجدد روکش روی ایمپلنت به دندان پزشک مراجعه شود و در صورتی که شرایط استاندارد باشد با چسب دائمی روکش چسبانده میشود.
2. شل شدن پیچ اباتمنت
شل شدن پیچ اباتمنت که کاملا طبیعی است و میتواند براثر فشار زیاد به ایمپلنت دندان باشد یا براثر دندانقروچه در شب باشد. ما به بیمارانی که در شب دندانقروچه دارند، نایت گارد میدهیم. نایت گارد یک قالب کاملا شیشهای و شفاف است.
از بیمار سوال میشود که آیا در خواب دندانقروچه دارد یا در طول روز دندانهایشان را به هم میسابند یا نه؟ اگر بیمارمان دندانقروچه داشت حتما نایت گارد تجویز میشود و بیمار در شب نایت گارد را استفاده میکند که این باعث کنترل فشار به ایمپلنت میشود.
3. لق شدن روکش ایمپلنت
در برخی موارد که فشار در برخی نواحی دهان بیشتر از حد معمول باشد، احتمال دارد که روکش ایمپلنت لق شود که البته این لقی دلایل مختلفی دارد که در ادامه بررسی میشود.
4. شکستگی پروتز و شل شدن پیچ داخلی ایمپلنت
این اتفاق زمانی میافتد که فشار یا لود زیاد از حد(دندان قروچه) به روکش وارد شود و یا سنگ یا غذای سفتی ناگهانی و ناخدآگاه روی ایمپلنت قرار بگیرد. که معمولا با درد همراه است و احتمال شل شدن پیچ داخلی ایمپلنت دندان نیز بعضا وجود دارد. در این موارد باید به دندانپزشک مراجعه نمائید تا در صورت امکان پروتز شما خارج گردیده و تعویض شود.
5. شکستگی بدنه ایمپلنت
این یک اتفاق بسیار نادر و جبران ناپذیر پس از درمان میباشد که معمولا بر اثر فشار بیش از حد و یا پروتز نامناسب دندان که فشارها را از مرکز اطراف منتقل کند ایجاد میشود. معمولا در این حالت درمانی جز خارج کردن ایمپلنت توسط جراحی مخصوص و کاشت مجدد ایمپلنت در ناحیه وجود ندارد. لذا در صورتی که ایمپلنت دندانی شما در دهان، دچار دردهای مکرر و یا ناراحتی زیاد هنگام جویدن دارد، حتما به پزشک خود مراجعه کنید.
6. عفونت
بسیاری از مردم از عفونت پس از انواع جراحی میترسند و همه علائم پس از جراحی را نشانه عفونت میدانند در صورتی که چنین نیست و بسیاری از تورم و ترشحها به دلیل عفونت نیست و پدیدههای طبیعی پس از جراحی است و برای جراحی ایمپلنت ترس بیش از حد و غیر منطقی از عفونت اشتباه است.
بیشتر بخوانید : اروژانس دندانپزشکی
مانی که متخصص ارتودنسی دستگاه ها را به دندان های شما متصل میکند معمولا دردی تجربه نمی کند. اما چند ساعت بعد از اتصال ممکن است درد جزئی را احساس کنید که چون برایتان تازگی دارد کمی شما را ناراحت میکند. اگر بپرسید که مدت زمان درد ارتودنسی دندان بعد از اتصال دستگاه ها چقدر است خواهیم گفت که این درد جزئی چند روز اول تا نهایتا بعد از 1 هفته از بین میرود اما شما میتوانید با کمک دارو به راحتی آن را فروکش کنید.
بیشتر بخوانید : ایمپلنت دندان چگونه است ؟
متأسفانه، از بین بردن کامل درد ارتودنسی حین تنظیم دستگاه های ثابت کمی دشوار است. با این وجود چندین استراتژی وجود دارد که می تواند به شما در کاهش درد و به حداقل رساندن آن به شما کمک کند:
داروی ضد درد بگیرید: استامینوفن، ناپروکسن سدیم و ایبوپروفن همگی داروهای ضد درد بدون نسخه هستند که به کاهش درد ارتودنسی کمک زیادی میکنند.
براکت سرامیکی انتخاب کنید: به جای براکت فلزی از براکت سرامیکی استفاده کنید. هم جزء ارتودنسی نامرئی هستند، هم شیک هستند و هم به بافت های دهان شما آسیبی وارد نمیکنند.
به بهداشت دهان و دندان خود بیشتر برسید: همانطور که قبلاً ذکر شد ، پوسیدگی دندان می تواند منبع اصلی درد ارتودنسی باشد. با رسیدگی به موقع و موثر به بهداشت دهان و دندان میتوانید به از بین بردن و کاهش درد ارتودنسی کمک کنید.
از دستگاه های ارتودنسی ثابت خود مراقبت کنید: هرچه طول درمان شما بیشتر شود، به ناچار بیشتر درد تجربه میکنید زیرا دفعات تنظیم دستگاه شما هم بیشتر میشود. اما اگر از بریس خود به خوبی مراقبت کنید میتوانید زودتر درمان را به پایان برسانید.
به طور منظم به متخصص ارتودنسی خود مراجعه کنید: هیچکدام از جلسات ویزیت را از دست ندهید.
از نگهدارنده و ریتینر ارتودنسی استفاده کنید: پس از صاف شدن دندان ها برای تثبیت موقعیتشان حتما از ریتینر و نگهدارنده استفاده کنید.
منابع :